Các bộ trưởng từ Mỹ, EU, Anh, Nhật Bản, Australia và New Zealand sẽ gặp nhau tại Washington, Mỹ trong tuần này để thảo luận về một liên minh chiến lược về khoáng sản quan trọng.
Hội nghị thượng đỉnh này được xem là một bước để hàn gắn mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương bị rạn nứt và mở đường cho các liên minh khác giúp các quốc gia giảm thiểu rủi ro từ Trung Quốc, bao gồm cả một liên minh tập trung vào thép.
Ngày 30.1, Australia cho biết, sẽ thiết lập kho dự trữ chiến lược trị giá 1,2 tỉ đô la Australia đối với các khoáng sản dễ bị gián đoạn nguồn cung từ Trung Quốc. Tháng 4 năm ngoái, Trung Quốc đã hạn chế xuất khẩu đất hiếm để đáp trả thuế của Mỹ.
Đây là hội nghị thượng đỉnh thứ 2 về khoáng sản đất hiếm trong vòng 1 tháng, có sự tham gia của khoảng 20 quốc gia, bao gồm các thành viên G7 - Anh, Mỹ, Nhật Bản, Pháp, Đức, Italy và Canada, cùng với Ấn Độ, Hàn Quốc, Mexico, Australia, New Zealand và có thể cả Argentina.
Một trong những nội dung thảo luận dự kiến là việc Mỹ đảm bảo mức giá tối thiểu cho các khoáng sản quan trọng và đất hiếm. Một bản tin hồi tuần trước cho biết, Washington đã quyết định không nêu đề xuất này ra trong cuộc thảo luận khiến giá cổ phiếu ở Australia giảm. Australia vốn đang tự định vị nước này như một nhà cung cấp khoáng sản quan trọng thay thế Trung Quốc thông qua quyết định tích trữ các nguyên tố như antimon và gali.
Australia đang tiếp bước Nhật Bản, quốc gia đã tích cực xây dựng kho dự trữ trong nhiều năm để tạo năng lực ứng phó trước việc Trung Quốc sẵn sàng cắt giảm nguồn cung.
Bộ trưởng Tài nguyên Australia Madeleine King cho hay, quyết định của Mỹ không đưa ra mức giá tối thiểu “sẽ không ngăn cản Australia theo đuổi chương trình dự trữ khoáng sản quan trọng của mình".
Cuộc gặp tại Washington đã được Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio nhất trí, khi ông và đại diện các quốc gia tham dự hy vọng sẽ nhanh chóng đẩy mạnh chuỗi cung ứng phi Trung Quốc với sự hỗ trợ về giá cả và đầu tư.
“Tăng cường chuỗi cung ứng khoáng sản thiết yếu với các đối tác quốc tế là điều tối quan trọng đối với nền kinh tế Mỹ, an ninh quốc gia, vị thế dẫn đầu về công nghệ và một tương lai năng lượng bền vững” - Bộ Ngoại giao Mỹ nêu trong thông cáo trước hội nghị thượng đỉnh.
Nhiều nguồn tin từ EU cho biết, nếu các cuộc đàm phán thành công, một tuyên bố chung sẽ được đưa ra, có thể được coi là một bước ngoặt quan trọng trong quan hệ với các đồng minh, khi khối hợp tác với Mỹ để giảm thiểu rủi ro từ Trung Quốc thay vì liên tục chống lại các mối đe dọa thuế quan từ Mỹ.
EU cũng dự kiến sử dụng hội nghị thượng đỉnh để gây sức ép buộc Mỹ bãi bỏ thuế quan mới với các sản phẩm thép phái sinh trên toàn cầu, vốn dẫn đến các khoản thuế trừng phạt đối với hàm lượng thép trong các sản phẩm có chứa các thành phần thép, từ cửa nhôm và xe đạp đến máy duỗi tóc và turbine gió ngoài khơi.
Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã tiến hành các cuộc tham vấn đa phương kể từ tháng 10.2025 khi nhất trí thỏa thuận ngừng chiến thương mại 12 tháng với Trung Quốc, quốc gia đã đe dọa cắt đứt nguồn cung cấp đất hiếm trong cuộc tranh chấp thuế quan leo thang giữa hai bên.
