What is autoimmune disease?
Bệnh tự miễn là tình trạng hệ miễn dịch rối loạn và tấn công nhầm chính các tế bào, mô hoặc cơ quan khỏe mạnh của cơ thể, thay vì chỉ chống lại vi khuẩn, virus.
Hậu quả là gây viêm mạn tính và tổn thương kéo dài ở nhiều cơ quan như khớp, da, tuyến giáp, ruột, tim hoặc hệ thần kinh. Bệnh thường tiến triển âm thầm, khó phát hiện sớm và hiện chưa thể chữa khỏi hoàn toàn, nhưng có thể kiểm soát nếu được chẩn đoán và điều trị kịp thời.
What are the causes of autoimmune disease?
Theo Tiến sĩ Brunda, bác sĩ tư vấn cấp cao khoa Nội tại Bệnh viện Aster CMI (Bangalore, Ấn Độ), bệnh tự miễn không xuất phát từ một nguyên nhân đơn lẻ mà là kết quả của nhiều yếu tố kết hợp.
Yếu tố di truyền đóng vai trò quan trọng, khi nhiều bệnh tự miễn có xu hướng xuất hiện trong cùng một gia đình. Bên cạnh đó, các đợt nhiễm trùng do virus hoặc vi khuẩn có thể làm rối loạn hoạt động của hệ miễn dịch, khiến cơ thể phát sinh phản ứng miễn dịch không phù hợp.
Những yếu tố như ô nhiễm môi trường, hút thuốc lá, thiếu ngủ, căng thẳng kéo dài, lối sống ít vận động và mất cân bằng hệ vi sinh đường ruột cũng được xem là những yếu tố làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh tự miễn.
Dấu hiệu cảnh báo sớm dễ bị bỏ qua
Autoimmune diseases often start silently, so they are easily confused with normal fatigue. Patients may feel prolonged fatigue, pain or stiffness in the morning, body aches of unknown cause. In some cases, rash, hair loss, sun sensitivity, and mild fever recur. Digestive disorders, weight changes, and numbness in limbs are also important warning signs.
“Việc thăm khám sớm có thể giúp ngăn ngừa tổn thương lâu dài cho cơ thể”, Tiến sĩ Brunda nhấn mạnh.
Why are women more susceptible to autoimmune diseases?
Sự khác biệt sinh học là yếu tố then chốt. Hormone nữ như estrogen giúp hệ miễn dịch phản ứng mạnh mẽ hơn với nhiễm trùng, nhưng đồng thời cũng làm tăng nguy cơ phản ứng quá mức. Những biến động hormone trong dậy thì, thai kỳ và mãn kinh có thể làm mất cân bằng miễn dịch.
Ngoài ra, nhiều gen liên quan đến hệ miễn dịch nằm trên nhiễm sắc thể X, trong khi phụ nữ có hai nhiễm sắc thể này, khiến nguy cơ rối loạn miễn dịch cao hơn. Một số nghiên cứu cũng cho thấy phụ nữ mắc bệnh tự miễn có nguy cơ biến chứng tim mạch cao hơn nam giới.
Does repression of emotions cause autoimmune diseases?
Theo Tiến sĩ Brunda, kìm nén cảm xúc không trực tiếp gây bệnh tự miễn, nhưng căng thẳng cảm xúc mạn tính có thể ảnh hưởng tiêu cực đến hệ miễn dịch. Khi cảm xúc như tức giận, buồn bã hay lo âu bị dồn nén, cơ thể rơi vào trạng thái căng thẳng kéo dài, làm tăng viêm và khiến hệ miễn dịch dễ phản ứng sai lệch hơn.
In particular, women are often under a lot of social pressure and tend to hold emotions inside. Over time, this can worsen the risk of the disease in people who already have genetic factors or unfavorable environments.