Dịp Tết, nhu cầu tăng đột biến, trong khi người mua thường dễ dãi hơn: Mua nhanh cho kịp biếu, tin lời “rượu quê”, “rượu gia truyền”, ham giá rẻ hoặc nể nang người quen. Đó là khoảng trống để rượu trôi nổi chen vào thị trường. Không ít chai rượu không nhãn mác, không kiểm định, được “khoác áo” thảo dược, ngâm rễ cây, dán mác ngoại… đánh trúng tâm lý sính hàng lạ, hàng hiếm.
Tại Hà Nội, công tác kiểm soát rượu không rõ nguồn gốc cũng được tăng cường trong dịp Tết Nguyên đán 2026. Qua kiểm tra tại xã Hương Sơn, địa bàn có nhiều cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, lực lượng chức năng phát hiện hai hộ kinh doanh vi phạm, tiến hành xử phạt hành chính, đồng thời tịch thu và tiêu hủy 160 lít rượu thủ công không rõ nguồn gốc xuất xứ. Kết quả này cho thấy, rượu không nguồn gốc không chỉ được bán lẻ mà còn len lỏi trực tiếp vào các quán ăn, cơ sở dịch vụ, trong các bữa tiệc, liên hoan dịp Tết.
Còn tại tỉnh Hưng Yên, lực lượng quản lý thị trường cũng phát hiện một cơ sở lưu giữ 2.280 chai rượu các loại có nhãn bằng chữ nước ngoài nhưng không xuất trình được hóa đơn, chứng từ hợp pháp, có dấu hiệu là hàng nhập lậu. Chủ cơ sở bị xử phạt hành chính 97,5 triệu đồng và buộc tiêu hủy toàn bộ tang vật theo quy định. Số tiền này quá nhỏ so với lợi nhuận mà hoạt động kinh doanh rượu mang lại.
Rượu giả không chỉ là gian lận thương mại. Đằng sau đó là nguy cơ ngộ độc methanol - cồn công nghiệp cực độc. Methanol có thể gây mù lòa, tổn thương não, suy đa tạng, thậm chí tử vong chỉ sau một bữa tiệc. Những ca cấp cứu dồn dập mỗi dịp Tết cho thấy: Cái giá của “chén rượu rẻ” có thể là cả mạng người.
What is worrying is that many victims do not drink "strange alcohol" according to subjective feelings. The alcohol is still clear, the smell is not too different, the taste may be harsh but easily overlooked. When symptoms appear, it is too late.
One part lies in the excessive profit compared to the risk of being handled; the other part lies in the management loopholes for chemicals, handicraft alcohol, small-scale business and online trading. Besides, the mentality "habituated to drink, what's wrong" is a dangerous subjectivity.
Trong bối cảnh kiểm soát không thể phủ kín mọi ngõ ngách, sự tỉnh táo của người mua và người uống là tuyến phòng thủ quan trọng nhất. Lời khuyên vẫn là: Chỉ mua rượu có nhãn mác rõ ràng, tem theo quy định, nguồn gốc minh bạch. Tránh rượu bán trôi nổi, rượu “xách tay” không chứng từ, rượu tự ngâm không kiểm soát. Không vì nể nang mà uống rượu không rõ xuất xứ. Khi có dấu hiệu bất thường như đau đầu dữ dội, mờ mắt, buồn nôn… cần đi cấp cứu ngay.
Rượu, nếu có, chỉ nên là chất xúc tác cho niềm vui - không phải mầm họa treo lơ lửng trên mâm cỗ ngày Xuân. Cảnh báo về rượu giả đã vang lên nhiều năm, nhưng mỗi mùa Tết lại nhắc chúng ta một điều cũ mà chưa bao giờ thừa: Đừng để chén rượu đầu năm trở thành chén rượu cuối cùng.